ಕನ್ನಡ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ (Karnataka Rajyotsava) ಶುಭ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಟ ರಿಷಿ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಹುಟ್ಟು ಹಾಗೂ ಏಕೀಕರಣದ ಮಹತ್ವದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವೀಕ್ಷಕರ ಮುಂದೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಎನ್ನುವ ರಾಜ್ಯವೇ ಇರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಅವರು ನೆನಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಕನ್ನಡಿಗರು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಮದ್ರಾಸ್, ಬಾಂಬೆ, ಹೈದರಾಬಾದ್, ಮೈಸೂರು ಹಾಗೂ ಕೂರ್ಗ್ ಎಂಬ 5 ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ಹಂಚಿಹೋಗಿದ್ದರು.
ಭಾಷೆ ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತಗಾರರು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಕನ್ನಡಿಗರೆಲ್ಲರೂ ಅಪರಿಚಿತರಂತೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಹೋಗುವ ವಾತಾವರಣವಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಡೀ ಕನ್ನಡ ನಾಡನ್ನು ಒಂದಾಗಿಸುವ ಏಕೀಕರಣದ ಸುದೀರ್ಘ ಹೋರಾಟವೇ ಇಂದಿನ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಬಲಿಷ್ಠ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದೆ.
1920ರ ಏಕೀಕರಣ ಚಳವಳಿ ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಕೊಡುಗೆ
ಕನ್ನಡ ಭಾಷಿಕರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ರಾಜ್ಯದಡಿ ಬರಬೇಕು ಎಂಬ ಧ್ವನಿ 1920ರಲ್ಲಿ ಬಲವಾಗಿ ಕೇಳಿಬಂತು. ಇದನ್ನೇ ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಏಕೀಕರಣ ಚಳವಳಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾಷೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸಲು ನಿರ್ಣಯ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಬಹಳಷ್ಟು ರಾಜಕೀಯ ಗೊಂದಲಗಳಿದ್ದ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜ ಶ್ರೀ ಜಯಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ಒಡೆಯರ್ ಅವರ ಪಾತ್ರ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವ ಮೂಲಕ 9 ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದ ಮೊದಲ ಹಂತದ ಏಕೀಕರಣಕ್ಕೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದರು.
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ಕನ್ನಡಿಗರ ಯೋಚನೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿದ್ದವು. ಆದರೆ 1953ರಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರ ರಾಜ್ಯ ರಚನೆಯಾದಾಗ ಬಳ್ಳಾರಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಯಿತು. ನಂತರ 1956ರಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಾವಿ, ಬಿಜಾಪುರ, ಧಾರವಾಡ, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ, ರಾಯಚೂರು, ಗುಲ್ಬರ್ಗ, ಬೀದರ್, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಹಾಗೂ ಕೊಡಗು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಒಂದಾದವು.
Karnataka Rajyotsava: ‘ಕರ್ನಾಟಕ’ ಹೆಸರಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡಿಗರ ಹೆಮ್ಮೆ
ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದ ಈ ನಾಡಿಗೆ 1973ರ ನವೆಂಬರ್ 1ರಂದು ‘ಕರ್ನಾಟಕ’ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ‘ಕರ್ನಾಟಕ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಉಲ್ಲೇಖ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹಳೆಯ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿದೆ.
‘ಕರುನಾಡು’ ಎಂದರೆ ಎತ್ತರದ ನಾಡು ಅಥವಾ ಕರಿಮಣ್ಣಿನ ನಾಡು ಎಂಬ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಭೂಪಟದಲ್ಲಿ ಗೆರೆ ಎಳೆದಂತೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ರಾಜ್ಯವಲ್ಲ. ಇದು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಕನ್ನಡಿಗರ ಬದ್ಧತೆ, ಹಟ ಹಾಗೂ ಕಠಿಣ ಶ್ರಮದಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಪವಿತ್ರ ಭೂಮಿಯಾಗಿದೆ.
ನಾವು ಎಲ್ಲೇ ಇರಲಿ, ಯಾವುದೇ ಮೂಲದವರಾಗಿರಲಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಗುರುತು ಒಂದೇ, ಅದುವೇ ‘ಕನ್ನಡಿಗ’. ಇದು ನಮ್ಮ ಭಾಷೆ, ನಮ್ಮ ನಾಡು, ನಮ್ಮ ಹೆಮ್ಮೆ ಎಂದು ನಟ ರಿಷಿ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರಿದ್ದಾರೆ.




