ನವದೆಹಲಿ : ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಶೇಷ ತೀವ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (SIR) ಹಾಗೂ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ ಇಂಡಿಯಾ ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದೆ. ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಮಧ್ಯಂತರ ತಡೆ ನೀಡಬೇಕು, ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆ ಕುರಿತು ತನಿಖೆಯಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ನಿಗದಿಯಾಗಿದ್ದ ಸಂಜೆ 4.30ರ ಸಮಯದೊಳಗೆ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಲುಪಲಾಗದ ಕಾರಣ ಅವರ ಪರ ವಕೀಲ ಎಸ್ ಪ್ರಸನ್ನ ಅವರು ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಖರ್ಗೆ, ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಗಾಂಧಿ, ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷದ ಅಖಿಲೇಶ್ ಯಾದವ್, ತೃಣಮೂಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನ ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ, ಆರ್ ಜೆಡಿಯ ತೇಜಸ್ವಿ ಯಾದವ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ನಾಯಕರು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವರೆಗೆ ನಡೆಸಿದ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ ಅವರು ಪ್ರಕರಣ ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕಾರಣ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಭೇಟಿಗೆ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಆಗ್ರಹಿಸಿವೆ.
ಇಂಡಿಯಾ ಕೂಟದಿಂದ 10 ಮನವಿಗಳು !
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಮನವಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಎಸ್ಐಆರ್ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಕಡತಗಳು, ಒಪ್ಪಂದಗಳು, ಸಭೆಗಳ ನಡಾವಳಿಗಳು, ಆಕ್ಷೇಪಣಾ ದಾಖಲೆಗಳು ಹಾಗೂ 2025ರ ಜೂನ್ 24ರಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭದ ನಿರ್ಧಾರದ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳನ್ನು ಆಯೋಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಮೊದಲ ಮನವಿ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಎಸ್ಐಆರ್ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಸಂವಿಧಾನದ 324ನೇ ವಿಧಿ, 2023ರ ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತರ ನೇಮಕಾತಿ ಕಾಯ್ದೆಯ 18ನೇ ಸೆಕ್ಷನ್ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ ಹಿಂದಿನ ತೀರ್ಪುಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿದೆಯೇ ಎಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿದ್ದರೆ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಾಯ್ದೆ 1950ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 32ರ ಅಡಿ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ಕೋರಲಾಗಿದೆ. ನಾಲ್ಕನೆಯದಾಗಿ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳಿಗೆ ಆಯೋಗ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ನಿರ್ಧಾರವೂ 2023ರ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರಬೇಕು. ಐದನೆಯದಾಗಿ ಹೊಸ ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿಗೆ ಬಳಸುವ ಆನ್ ಲೈನ್ ಫಾರ್ಮ್ 6 ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿ ನಿಯಮಗಳು 1960ರ ನಿಗದಿತ ನಮೂನೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗಿರಬೇಕು, ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಬೇಕಾದರೆ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮೂಲಕವೇ ಮಾಡಬೇಕು.
ಇನ್ನು ಆರನೆಯದಾಗಿ ಮತದಾರರ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕುರಿತು ನಿವೃತ್ತ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಮಿತಿ ರಚಿಸಿ ಇಸಿಐನೆಟ್, ಇರೋನೆಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಇವಿಎಂ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿನ್ಯಾಸ, ಜಾಗತಿಕ ಉತ್ತಮ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಸಮಗ್ರ ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧನೆಗೆ ಆಗ್ರಹ. ಏಳನೆಯದಾಗಿ ಅಳಿಸಲಾದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮತಗಟ್ಟೆವಾರು, ಕಾರಣ, ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸುವಾರು ವರ್ಗೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅರ್ಹರಿಗೆ ಮರು ನೋಂದಣಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಎಂಟನೆಯದಾಗಿ ನೋಟಿಸ್ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಣೆ ಇಲ್ಲದೆ ಯಾವುದೇ ಹೆಸರು ಅಳಿಸಬಾರದು, ಪಂಜಾಬ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಚುನಾವಣೆ ಎದುರಿಸಲಿರುವ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ಅರ್ಜಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕು. ಒಂಬತ್ತನೆಯದಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗುವವರೆಗೆ ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್ಐಆರ್ ಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಡೆ ನೀಡಬೇಕು. ಹತ್ತನೆಯದಾಗಿ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಚುನಾವಣಾ ಸಮಗ್ರತೆ ಕಾಪಾಡಲು ಅಗತ್ಯವೆನಿಸುವ ಇತರ ಸೂಕ್ತ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಲಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ದೆಹಲಿಯ ಇಂಡಿಯಾ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ ಸಿಎಂ ಡಿಕೆಶಿ
ಈ ಪ್ರಕರಣ ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಎಂಬುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೂಲ ದಾಖಲೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಸೇರ್ಪಡೆ ಅಥವಾ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರತಿ ಹಂತವೂ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರಬೇಕಾದದ್ದು ಸಂವಿಧಾನದ 14, 19, 21ನೇ ವಿಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಿರುವ ಸಮಾನತೆ, ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕಿನ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇಸಿಐನೆಟ್ ಮತ್ತು ಇರೋನೆಟ್ ನಂತಹ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾದ ಬಳಿಕ ದತ್ತಾಂಶ ಪ್ರವೇಶ, ಲಾಗ್ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಕಾರಣಗಳ ದಾಖಲಾತಿಯಲ್ಲಿ ಲೋಪಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಎತ್ತಿರುವ ನಿವೃತ್ತ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನೇತೃತ್ವದ ಸಮಿತಿ ಮತ್ತು ಇವಿಎಂ ವಿನ್ಯಾಸ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ಮೇಲಿನ ಅನುಮಾನವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
2023ರ ನೇಮಕಾತಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 18 ಆಯೋಗದ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಕಡತ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸದಿದ್ದರೆ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಅಸಿಂಧು ಎಂಬ ವಾದಕ್ಕೆ ಕಾನೂನು ಬಲವಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ ನೋಟಿಸ್ ಇಲ್ಲದೆ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವುದು. ಪಂಜಾಬ್ ನಂತಹ ಗಡಿ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಲಸೆ ಮತ್ತು ಯುವ ಮತದಾರರ ನೋಂದಣಿ ಇರುವ ಕಾರಣ ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಕೋರುವುದು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಅರ್ಹ ಮತದಾರನೊಬ್ಬನೂ ಹೊರಗುಳಿಯಬಾರದು ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮಧ್ಯಂತರ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಈ ತೀರ್ಪು ಮುಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಗಳ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ ದಿಕ್ಸೂಚಿಯಾಗಲಿದೆ.
