ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 20ರಂದು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಸಂಸತ್ ಚಲೋ ಚಳವಳಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೆಲೆಟ್ ದಾಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಹಾಗೂ ನಿವೃತ್ತ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಯಶೋವರ್ಧನ್ ಆಜಾದ್ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಬಾಗಿಲು ತಟ್ಟಿದ್ದರು. ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಪೆಲೆಟ್ ಬಂದೂಕುಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆಹಿಡಿಯಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಈ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜಾಯ್ಮಾಲ್ಯ ಬಾಗ್ಚಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿ. ಮೋಹನಾ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ತ್ರಿಸದಸ್ಯ ನ್ಯಾಯಪೀಠ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿತು.
ಈ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಪೆಲೆಟ್ ಅಸ್ತ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ನಿಷೇಧವನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿತು. ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕೇವಲ ತೀರಾ ಅಪರೂಪದ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇಂತಹ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಬಾಗ್ಚಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು. ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನೇ ಸವಾಲು ಮಾಡದೇ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧ ಹೇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದ ಪೀಠ, ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿದ್ದ ಧರಣಿಗಳು ಅಸಾಮಾಜಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳ ನುಸುಳುವಿಕೆಯಿಂದ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಿಂಸಾಚಾರಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ, ಹೀಗಾಗಿ ಕಾನೂನು ಪಾಲಕರಿಗೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಹಂತ ಹಂತದ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ.
ಈ ತೀರ್ಪನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದರೆ, ದೇಶದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಂತಿ ಕಾಪಾಡುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಲು ಬಯಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್ಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ತಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಗಂಭೀರ ಶಾರೀರಿಕ ವೈಕಲ್ಯಕ್ಕೆ ಈಡಾಗುವುದು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತೀವ್ರ ಕಳವಳಕಾರಿ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸ್ವಯಂ ರಕ್ಷಣೆಯ ಹಕ್ಕು ಹಾಗೂ ಪ್ರಜೆಗಳ ಮೂಲಭೂತ ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕಿನ ನಡುವೆ ಸೂಕ್ತ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್ಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ದುರ್ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವುದು ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಶರೀರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ಕೆಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡುವ ನಿಯಮ ಪಾಲನೆಯಾಗಬೇಕಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಪೆಲೆಟ್ ಗನ್ಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ, ಮಾರಕವಲ್ಲದ ಅಶ್ರುವಾಯು, ನೀರೆರಚುವ ವಾಹನಗಳು ಅಥವಾ ರಬ್ಬರ್ ಬುಲೆಟ್ಗಳಂತಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಕಡೆಗೆ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಗಮನಹರಿಸಬೇಕಿದೆ. ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮಾತ್ರ ಇಂತಹ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಭವಿಷ್ಯದ ದುರಂತಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸೂಕ್ತ ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.
